Tiroid kanserleri ayırıcı tanıda yer alması gereken özellikli bir durumdur. Çocuklarda bile görülebilir. Olguların çoğunda rastlanılan tümör tipi cerrahi tedavi ve gerekirse ışın tedavisi ile günümüzde önemli bir başarı ile tedavi edilebilmektedir.
Reflü (Gastroösefagial reflü=GER) hastalığı nedir?
Mide asidi eğer yemek borusuna kaçarsa, bu duruma “Reflü” diyoruz. Normalde yenilen yemekler ağzımızdan, aşağı yemek borusuna doğru ve buradan da mideye doğru ilerlerler. Yemek borusunun alt kısmındaki halka biçimli bir kas (alt ösefagus sfinkteri) kasılarak midenin asitli içeriğinin yemek borusuna kaçmasını önler. Reflüsü olan insanlarda bu kas yeterli kasılamadığından mide asidi yemek borusuna kaçar.
Yemek borusu ile gırtlak bölgesini kaplayan hassas dokularla mide asidi temas ettiğinde oluşan durum, aynı limon suyunun gözümüze kaçması sırasında olan reaksiyona benzer. Bu nedenle reflü esnasında göğüste yanma, kaynama hissi oluşur.
Bazı hastalarda reflü, hastalık ilerleyene kadar belirti vermeyebilir. Neredeyse her insan reflünün belirtilerine aşinadır, ancak hastalık durumunda belirtiler uzun dönemde, belirli bir sıklıkta yaşanır.
Larengofaringeal Reflü (LFR) nedir?
Mideden yemek borusuna kaçan asit, daha yukarıya, gırtlak ve hatta geniz bölgesine kadar kaçıyorsa, buna larengofaringeal reflü diyoruz. Bu durumda asitli mide içeriği yemek borusunun üst kısmında bulunan halka biçimli kası da (üst ösefagus sfinkteri) geçiyor. LFR herkeste görülebilir; erişkinler boğazlarının gerisinde acı-ekşi bir tat, yanma hissi veya “bir şey takılmış” hissi şeklinde tarif ederler. Ses telleri etkilenirse solunum sıkıntısı ve ses kısıklığı da görülebilir.
Bebek ve çocuklarda ise larengofaringel reflünün belirtileri şöyledir: öksürük, ses kısıklığı, hırıltı, kurup, astım, uykuda solunum bozukluğu, beslenme güçlüğü, salya artışı, morarma, aspirasyon (soluk borusuna kaçma), apne (soluk durması), büyüme gelişme geriliği. LFR’nin özellikle çocuklarda uygun şekilde tedavi edilmesi oldukça önemlidir.
Gastroösefagial ve Larengofaringeal reflünün belirtileri nelerdir?
Gastroösefagial reflünün belirtileri, inatçı göğüs yanması, ağza asit gelmesi, mide bulantısı, sabahları ses kısıklığı ve yutma güçlüğüdür. Bazı insanlarda göğüste yanma olmayabilir. Bunun yerine göğüste hafiften, kalp krizini taklit eden şiddetli ağrı olabilir. Ayrıca kuru öksürük ve ağız kokusu yapabilir. Bazı LFR hastaları boğazlarında “bir şey takılmış” hissi ile başvururlar, uyandıklarında ağızlarında acı bir tat ve nadiren solunum sıkıntısı olur.
Bu şikayetlerden bazıları düzenli olarak haftada iki kez veya daha çoksa, kişide reflü hastalığı olabilir. Bu durumda, uygun tanı ve tedavi için bir Gastroenterolog veya Kulak Burun Boğaz Uzmanı tarafından hastanın değerlendirilmesi gerekir.
Kimlerde Reflü Hastalığı olur?
Kadın, erkek, bebek ve çocuklarda, yani herkeste reflü olabilir. Bu hastalık, fiziksel nedenler ya da yaşam biçimiyle bağlantılıdır. Fiziksel nedenler arasında alt yemek borusu kasının çalışmaması, hiatal herni, anormal yemek borusu kasılmaları ve mide boşalmasında gecikme sayılabilir. Yaşam biçimi faktörleri arasında ise diyet (çukulata, turunçgiller, yağlı yiyecekler, baharat), zararlı alışkanlıklar (aşırı yeme, alkol ve tütün kullanımı) ve hatta hamilelik nedeniyle karın içi basıncının artması, reflüye neden olabilir. Küçük çocuklarda üst ve alt yemek borusu kaslarının gelişimsel bozukluğu nedeniyle reflü olabilir.
Ne yazık ki bebek ve çocuklarda reflü gözden kaçabilmekte ve tekrarlayan kusmalar ile kronik öksürük, boğaz ve kulak infeksiyonları gibi solunum yolu problemleri ortaya çıkabilmektedir.
Kulak Burun Boğaz Uzmanının Reflünün tedavisindeki rolü nedir?
Mide ve barsak sorunlarını tedavi eden Gastroenterologlar, gastroösefagial reflü için başlangıç tedaviyi sağlarlar. Ancak reflünün yol açabildiği kulak burun boğaz problemleri de vardır: ses kısıklığı, ses teli nodülleri (şarkıcı nodülü), kurup, solunum yolu daralması, yutma güçlüğü, boğaz ağrısı ve sinüs infeksiyonları gibi. Bu sorunların tanısı için bir Kulak Burun Boğaz Uzmanı veya yeterli endoskopik gereçleri olan ileri deneyimli bir uzman gereklidir. KBB Uzmanları refünün yol açtığı birçok hastalığı tedavi edebilirler: sinüs ve kulak infeksiyonları, boğaz ve gırtlaktaki problemler.
Reflü Hastalığının tanı ve tedavisi
Erişkinlerde reflünün tanısı, detaylı bir muayene veya ilaç tedavisine verilen yanıta dayanarak yapılabilir. Tanıda endoskopik muayenenin yanında (kamera vasıtasıyla burun, geniz, boğaz, gırtlak, ses telleri ve yemek borusunun üst kısmı değerlendirilir), biyopsi, ilaçlı yemek borusu rontgeni, 24 saatlik pH monitorizasyonu, asit reflü testi, yemek borusu motilite testi (manometri), mide boşalım çalışmaları ve yemek borusu asit perfüzyonu (Bernstein testi) uygulanabilir. Endoskopik muayeneler, biyopsi ve rontgen aynı gün içinde ofis veya hastane koşullarında yapılabilir.
Çocuklada reflü belirtileri olduğunda mutlaka Çocuk Hastalıkları Uzmanı ile birlikte değerlendirilir.
Çoğu reflü hastası birtakım ilaçlar ve önlemlere iyi yanıt verir. Gereğinde cerrahi kaçınılmaz olabilir. Reçete edilebilen ilaçlara örnek olarak antiasitler, antihistaminler, proton pompa inhibitörleri ve motilite arttırıcı ilaçlar verilebilir. Bu ilaçlardan bazıları reçetesiz olarak alınabilir.
Reflüyü önlemek için öneriler
• Uyku öncesi 2-3 saat yemek ve içmekten kaçınılmalı
• Alkol alınmamalı
• Az ve yavaş yenmeli
• Kısıtlanması gerekenler:
o Kafein
o Gazlı içecekler
o Çukulata
o Nane
o Domates ve turunçgiller
o Yağlı ve donmuş gıdalar
• Kilo verilmeli
• Sigara içilmemeli
• Dar giysiler giyilmemeli
KBB polikliniklerine yapılan başvuruların en sık sebeplerinden birisini boğazda ağrı, yanma, batma hissi, gıcıklanma, sürekli temizleme arzusu gibi boğaz sorunları oluşturur. Bu yakınmalar özellikle uzamış durumdaysa hastalarda ciddi endişeye yol açmaktadır. Oysa çok kaba bir genelleme yapmak gerekirse bu yakınmalar çoğu kez basit fiziksel, infeksiyonlu yada psikolojik koşullara bağlıdır. En sık rastlanılan sebep farenjit denilen yutak bölgesinin iltihabi olaylarıdır. Burada akut enfeksiyonlar sorumlu olabileceği gibi kronikleşmiş inatçı durumlar da söz konusu olabilir. Özellikle kronikleşmiş koşullarda gelişi güzel antibiyotik kullanımı genellikle sorunu karmaşıklaştırmaktan başka işe yaramaz. Kronikleşmiş koşullarda mutlaka, ağızdan solunumun sürekli hale gelmesine yada gizli bir geniz akıntısına yol açabilen bir burun - sinüs sorunu araştırılmasına gidilmelidir. Ayrıca mide sıvısının yutağa doğru gizli kaçakları da araştırılmalıdır.
araştırılması gereklidir. Basit bir üst solunum yolları infeksiyonundan tutun ses teli felçlerine, sesin aşırı ve kötü kullanıldığı durumlardan tutun gırtlak kanserlerine kadar çok değişik sebeplerle oluşabilir. Ses kısıklığı ile başvuran hastanın muayenesi günümüzdeki açılı ve/veya kıvrılır endoskoplarla muayenehane koşullarında rahat bir şekilde yapılabilmekte ve bu inceleme ile ses telleri yeterli bir şekilde görüntülenebilmektedir. Bunun yanısıra ses tellerinin görüntüsünü çok değiştirmemiş erken değişiklikleri araştırmak gerekiyorsa "stroboskop"denilen ve ses tellerinin ince hareketlerini kaydeden yöntemler de mevcuttur.
